Γράφει ο Άκης Λιάντζουρας

Είναι περασμένες δύο το πρωί, τα σύννεφα μισοφαίνονται μπροστά από το Θρακιώτικο φεγγάρι πάνω από το Πόρτο Λάγος, πρώτη μέρα των διακοπών μου, και οι περισσότεροι κοιμούνται∙ εκτός από εμένα, και το λαπτοπ μου –ξεχειλίζει καφέδες και νικοτίνη– προσπαθώντας να “ξεκλειδώσω” το πνεύμα του Αντώνη Σαμαρά που στριφογυρίζει μέσα στις στήλες του Βήματος. Ο πρώην πρωθυπουργός, ο «διαγεγραμμένος», έχει βαλθεί να ρίξει οξύ στα εφησυχασμένα νερά της παράταξης: «Μετέτρεψε το κόμμα αρχών σε κόμμα ιδιοκτήτη», κατηγορεί τον Κυριάκο. Δεν είναι πομφολυγώδες clickbait· είναι καμπάνα καμπαναριού που χτυπά για όποιον θυμάται ακόμα τον ιδρυτικό παλμό της Δεξιάς.

Η Νέα Δημοκρατία των 40 % –κατ’ επιχείρημα των Ακροκεντώων Μαξιμιλιανών– αντιπαραβάλλεται με τη δική του πάλαι ποτέ πλειοψηφία της αξιοπρέπειας: «παρέλαβα πτωχευμένη Ελλάδα και δεν λύγισα». Μπορεί ν’ ακούγεται ρομαντικό, μα το ρομάντζο κρατάει ψηλά τα κόκαλα των πεσόντων όταν το κόμμα φλερτάρει επικίνδυνα με το σύνδρομο αγέλης: ακολουθήστε τον τσοπάνη αλλιώς έξω. Σ’ ένα πολιτικό σύστημα όπου το like υποδύεται τη σκέψη, ο Σαμαράς παίζει τον ρόλο του ενοχλητικού συγγενή στο κυριακάτικο τραπέζι – εκείνου που αρνείται να κρατήσει το στόμα του κλειστό επειδή «θα παρεξηγηθεί ο οικοδεσπότης».

2. Εξωτερική πολιτική ή κλινική χειμερίας νάρκης;

Στον οβολό τού νέου ρεαλισμού, η κυβέρνηση πουλά «κινητικότητα». Στους δρόμους όμως της διπλωματίας δεν αρκεί να τριγυρνάς τραγουδώντας «kiki, do you love me?». Ο Σαμαράς το γράφει στους τοίχους με μαρκαδόρο που στάζει μπαρούτι: κινητικότητα ναι, αλλά προς τα πού; Γιατί αν ο Γεραπετρίτης χαιρετά χαμογελαστός τον Τατάρ, τότε το μαγαζί του casus belli δεν κατεβάζει ρολά – απλώς αλλάζει βιτρίνα. Και το Βατερλώ δεν είναι τηλεοπτικό event· είναι εκεί, στη Λιβύη,στο Σινά, στα Σκόπια, ακόμη και στην Ιερουσαλήμ όπου ο άξονας 3+1 περιμένει την Αθήνα να φορέσει παπούτσια.

Ο πρώην πρωθυπουργός στήνει ένα εικονοστάσι πραγματισμού: φίλος που σε απειλεί με πόλεμο είναι οξύμωρο – σαν ουίσκι χωρίς αλκοόλ. Το να «ξεπλένεις» την Τουρκία, επιμένει, είναι σαν να δίνεις μαύρη AmEx σε σεσημασμένο μπαταχτσή. Εκτός κι αν ο τελικός σχεδιασμός της κυβέρνησης είναι να κορνιζάρουμε το Αιγαίο και να το πουλήσουμε ως NFT στη Wall Street.

3. Ο θεσμικός ακρωτηριασμός της Βουλής (με νυστέρι ξημερώματα)

Ξημερώνει Πέμπτη, βρίσκεται ψήφισμα, χάνεται η λογική. Για τον Σαμαρά, το κοινοβούλιο μετατράπηκε σε πρόχειρο χειρουργείο χωρίς αναισθησία∙ «μαγείρεψαν καταστάσεις», λέει, κι εγώ φαντάζομαι τη μαρμίτα να κοχλάζει με ιδρωμένες λίστες παρουσίασης. Το σκάνδαλο στον ΟΠΕΚΕΠΕ συμπληρώνει το μενού: χρήμα ευρωπαϊκό, μυρωδιά ελληνική, αποτέλεσμα ταπεινωτικό.

Εδώ ο Σαμαράς φοράει το άλλο του πρόσωπο – εκείνο του παλαιάς κοπής συντηρητικού που φωνάζει για θεσμούς, για διαφάνεια, για προστασία αγροτών από εύρωστα βαμπίρ. Δεν θέλει επιδόματα, θέλει επανεκκίνηση παραγωγής. Αν αυτό μοιάζει παλιομοδίτικο, τότε ίσως χρειαζόμαστε όλοι λίγη πρωινή πάχνη του κάμπου στα smartphones μας για να καταλάβουμε πάλι τι πάει να πει πρωτογενής τομέας.

4. Ενέργεια, δασμοί, και το ευρωπαϊκό Σισσύφειο

Το ντιλ Φον ντερ Λάιεν – Τραμπ (ο θεός να το κάνει συμφωνία) φέρνει στην Ευρώπη έναν αστραφτερό ζουρλομανδύα: δασμοί ελαφρύτεροι του αναμενομένου, αλλά αρκετά βαρείς ώστε η Γηραιά Ήπειρος να παραμείνει γονατιστή μπροστά στον σχιστόλιθο. Ο Σαμαράς, με το γνωστό του χαρτοσφύρι, χτυπάει πάνω στο τραπέζι: χωρίς φθηνή ενέργεια, η ακρίβεια είναι εδώ για να μας ρουφήξει ως το μεδούλι. Κι ύστερα –σαν μαέστρος σε ρέκβιεμ– στοχάζεται το ΦΠΑ, τα μικρομεσαία, τις τράπεζες που πίνουν τον ιδρώτα της αγοράς με καλαμάκι-στηθοσκόπιο.

Αναρωτιέμαι: είναι τυχαίο που ο μόνος mainstream ηγέτης που μιλά για «χρηματιστήριο ενέργειας» με τόση καχυποψία είναι ο «μοναχικός λύκος»; Ή απλώς ο υπόλοιπος πολιτικός κόσμος έχει βολευτεί να χρησιμοποιεί το target price της ΔΕΗ ως track ID στο Spotify;

5. Όταν οι «91» χτυπούν τη σιωπή

Δεν είναι λίστα δισέγγονων της ΕΣΣΔ∙ είναι διακήρυξη πολιτικού κενού. Ενενήντα ένας –και χιλιάδες πια– υπογράφουν ότι η πατρίδα πονά και κάτι πρέπει να γίνει. Ο Σαμαράς το ακούει σαν drum & bass: ο πατριωτισμός ενώνει, δεν διχάζει. Στα στέκια της δεξιάς παραδοσιολατρίας μυρίζει «νέο κόμμα» όπως ο αέρας Μεσσηνίας μετά τη βροχή. Κι εκείνος χαμογελάει σαν παίχτης πόκερ πριν ανοίξει φύλλο· δεν το αποκαλύπτει, μα το βλέπεις στα μάτια του: «Για την ώρα δεν λέω τίποτα».

Έξω από την Εκάλη όμως οι εκλογείς τρώνε σανό ως vegan μπέργκερ. Η ιδέα ενός κόμματος «αρχών κι όχι ξεπλύματος» σφυρίζει μέσα στις λαμαρίνες των περιπτέρων. Κι αν τελικά φορέσει ταμπέλα, τότε το φάντασμα θα έχει σώμα – και δεν θα μπορείς απλώς να το κάνεις mute στα πάνελ.

6. Υστερόγραφο: Ο σημερινός Γέρος του Μοριά κάτω από την περικεφαλαία

«Σαμαράς; Ξεπερασμένος!» θα βροντοφωνάξει ο νεόκοπος ακροκεντρώος στο Κολωνάκι, πριν τσεκάρει την ισοτιμία ευρώ–δολαρίου στο iPhone 16 Pro Max. Κι όμως, στο γονιδίωμα της ελληνικής Δεξιάς ο Αντώνης λειτουργεί σαν αναδρομικό εμβόλιο: κουβαλά τον ιό της αμφισβήτησης, αναγκάζει τον οργανισμό να κάνει αντισώματα απέναντι στην ευκολία του «όλα πάνε καλά».

Ναι, καμιά φορά ο λόγος του θυμίζει κλειστό καφενείο που σείεται από άκαπνους ναργιλέδες. Αλλά στο ταμείο της ιστορίας μετρά η αντοχή: ποιος αποδείχθηκε πυγμάχος, ποιος μοίραζε ψωμιά στις εξέδρες. Κι εδώ ο «διαγεγραμμένος» δείχνει πρόθυμος να ρίξει άλλο ένα γύρο, ακόμη κι αν το ρινγκ είναι γεμάτο ευρώ από τα στοιχήματα εναντίον του.

Επίλογος

Ο ήλιος σηκώνεται πάνω απ’ την Λίμνη Βιστωνίδα στην καρδιά της Θράκης, προνομιακό χώρο του Σαμαρά και όχι τυχαία, οι τουρίστες περιμένουν το εκκλησάκι του Αγίου Νικολάου στο νησάκι της λίμνης να ανοίξει, κι εγώ αφήνω το λαπτοπ να σβήσει αργά-αργά. Το παρόν οδοιπορικό στο μυαλό του Σαμαρά δεν φιλοδοξεί να πείσει κανέναν· άλλωστε, η αριστερή μου συνείδηση ήδη με ταρακουνά – σχεδόν μου ρίχνει μια γερή σφαλιάρα – υπενθυμίζοντάς μου τη θρυλική δήλωση του Ζαχαριάδη προς τους κομμουνιστές: να σταθούν στο πλευρό του Μεταξά, απέναντι στον κοινό εχθρό, τον Οκτώβρη του 1940. Όχι, σκοπός δεν είναι η πειθώ· είναι να σου τσιμπήσει το νου, να σε κάνει να αναρωτηθείς αν πίσω από τον θόρυβο των δημοσκοπήσεων υπάρχει ακόμη πολιτική ουσία. Ο Σαμαράς, με τις γωνίες, τα λάθη και τις εμμονές του, εμφανίζεται σαν ακρίτας στα χαλάσματα μιας μεταπολιτευτικής κανονικότητας που φυλλορροεί.

Κι αν ο θόρυβος του συστήματος επιμένει να τρέχει τις βελόνες του βινυλίου ανάποδα, ίσως χρειαζόμαστε έναν παλιό δίσκο 45 στροφών με τίτλο: «Αξιοπρέπεια ή Θάνατος». Μέχρι να αποφασίσουμε, ο Σαμαράς θα συνεχίσει να περιπολεί στις παρυφές, πίνοντας καφέ ελληνικό και ανασαίνοντας μπαρούτι. Γιατί, όπως είπε κάποτε στον υπογράφοντα:

«Στην πολιτική δεν είναι θέμα να έχεις πάντα δίκιο. Είναι θέμα να μην φοβάσαι να το ψάξεις.»

«Στην πολιτική δεν είναι θέμα να έχεις πάντα δίκιο. Είναι θέμα να μην φοβάσαι να το ψάξεις.»

Καλή τύχη λοιπόν, και κρατήστε τα κράνη δυνατά: η επόμενη στροφή ίσως έχει ανηφόρα.